Siergiej Diagilew

Siergiej Diagilew (1872–1929) — Człowiek, który nigdy nie tańczył

Siergiej Pawłowicz Diagilew — człowiek, który sam nigdy nie tańczył, nie komponował ani nie malował, a mimo to zmienił oblicze wszystkich trzech sztuk jednocześnie. Urodzony 31 marca 1872 roku, był synem oficera z zamożnej rodziny szlacheckiej. Jego matka zmarła krótko po porodzie, ale macocha Jelena zaszczepił w nim miłość do muzyki i sztuki.

Od Świata Sztuki do Ballets Russes

Studiował prawo i muzykę w Petersburgu — sam Rimski-Korsakow odradził mu karierę kompozytorską. Zamiast tworzyć sztukę sam, postanowił ją organizować. W 1898 roku założył czasopismo Mir Iskusstwa (Świat Sztuki). W 1906 roku zorganizował w Grand Palais w Paryżu monumentalną wystawę rosyjskiego malarstwa. W 1909 roku założył Ballets Russes — zespół, który przez dwadzieścia lat stanowił epicentrum artystycznej rewolucji.

Katalizator geniuszy

Diagilew traktował balet jako dzieło totalne. Zamówił u Strawińskiego Ognistego ptaka, Pietruszkę i Święto wiosny. Współpracował z Picassem, Matisse'em, Coco Chanel. Jego choreografowie — Fokin, Niżyński, Massine, Balanchine — każdy wnosił coś nowego. Premiera Święta wiosny w 1913 roku wywołała zamieszki na widowni — Diagilew wydawał się zadowolony, wiedząc że prawdziwa sztuka musi prowokować.

Zmarł 19 sierpnia 1929 roku w Wenecji. Na jego grobie na wyspie San Michele nigdy nie brakuje baletowych pointów, zostawianych przez tancerzy z całego świata. Jego byli współpracownicy rozjechali się po świecie i wszędzie zaszczepili baletowe nasiona — Balanchine stworzył balet amerykański, de Valois brytyjski, Lifar francuski.